(English)
Zohran Mamdani, một cựu nghị sĩ bang 34 tuổi từ Queens và tự nhận là người theo chủ nghĩa xã hội dân chủ, là thị trưởng Hồi giáo đầu tiên và trẻ nhất của thành phố New York trong hơn một thế kỷ.
Mamdani tham gia cuộc đua thị trưởng năm 2025 như một người vô danh ít tiền và không có sự hỗ trợ của các tổ chức, ra ứng cử trên nền tảng cấp tiến để làm cho giá cả trong thành phố phải chăng hơn. Ông đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử thị trưởng ngày 4 tháng 11 với hơn 50% phiếu bầu trong số cử tri bỏ phiếu cao nhất từ những năm 1960, đánh bại cựu Thống đốc New York Andrew Cuomo.
Từ khi tuyên thệ nhậm chức vào ngày 1 tháng 1 năm 2026, Mamdani đã ký một số sắc lệnh hành pháp để đối mặt với cuộc khủng hoảng nhà ở của thành phố và công bố chương trình chăm sóc miễn phí cho trẻ em 2 tuổi.
Tổng thống Trump đã ca ngợi tân thị trưởng sau khi gặp ông tại Nhà Trắng vào tháng Mười Một, cam kết họ sẽ làm việc cùng nhau để giảm chi phí sinh hoạt trong thành phố.
Chủ nghĩa dân chủ xã hội là gì và nó có ý nghĩa gì đối với Mamdani?
Chủ nghĩa dân chủ xã hội là một triết lý chính trị cánh tả không có một định nghĩa duy nhất, nhưng ủng hộ rộng rãi các chính sách có lợi cho công chúng trên các đại công ty tư.
Tại Hoa Kỳ, những người ủng hộ dân chủ xã hội thường phù hợp với các giá trị cấp tiến của Đảng Dân chủ như mạng lưới an sinh xã hội mạnh mẽ, nhà ở giá cả phải chăng và tăng lương tối thiểu. Một số người theo chủ nghĩa dân chủ xã hội nổi bật bao gồm Thượng nghị sĩ Vermont Bernie Sanders, Hạ nghị sĩ New York Alexandria Ocasio-Cortez, và Hạ nghị sĩ Michigan Rashida Tlaib.
Mamdani nói quan điểm của ông về chủ nghĩa dân chủ xã hội được cảm hứng từ một trích dẫn của Tiến sĩ Martin Luther King Jr.: “Gọi nó là dân chủ hoặc gọi nó là chủ nghĩa dân chủ xã hội. Phải có một sự phân phối của cải tốt hơn cho tất cả con cái của Thượng Đế ở đất nước này.”
Mamdani sẽ làm cho vật giá của thành phố New York phải chăng hơn như thế nào?
Ý kiến của Mamdani để giảm chi phí sinh hoạt trong thành phố bao gồm tiền thuê nhà ổn định, dịch vụ xe buýt miễn phí, chăm sóc trẻ em phổ cập, cửa hàng tạp hóa do thành phố làm chủ ở mỗi quận, mức lương tối thiểu cao hơn vào năm 2030 và tăng thuế trên các công ty lớn và dân New York giàu sụ nhất thuộc chóp 1%.
Vào ngày đầu tiên nhậm chức, ông đã ký ba sắc lệnh hành pháp hồi sinh Văn phòng Thị trưởng để Bảo vệ Người thuê nhà và thành lập các lực lượng đặc nhiệm để đẩy nhanh việc xây dựng nhà ở giá phải chăng.
Vào ngày 8 tháng 1, ông đã công bố kế hoạch với Thống đốc New York Kathy Hochul để mở rộng dịch vụ chăm sóc trẻ em giá cả phải chăng và tài trợ cho một chương trình 2-Care mới, sẽ cung cấp dịch vụ chăm sóc trẻ em miễn phí cho trẻ hai tuổi ở “các khu vực có nhu cầu cao” bắt đầu từ mùa thu năm 2026, với hy vọng mở rộng trên toàn thành phố.
Kế hoạch của họ cũng sẽ tăng tài trợ cho các chương trình mầm non miễn phí và mở rộng điều kiện cho hàng chục nghìn gia đình ở New York, những người phải đối mặt với chi phí chăm sóc trẻ em cao nhất trên toàn quốc.
Trump cảm thấy thế nào về Mamdani?
Trump đã chỉ trích ông trước khi Mamdani giành được chiến thắng và ủng hộ cựu Thống đốc Cuomo cho chức Thị trưởng, đe dọa sẽ rút tài trợ liên bang từ New York nếu Mamdani đắc cử.
Ông mô tả sai láo rằng Mamdani là một người cộng sản và cho rằng anh ta đang sống bất hợp pháp ở đất nước này. Mamdani là một công dân nhập tịch cùng gia đình nhập cư từ Uganda đến thành phố New York khi anh lên bảy.
Nhưng Trump dường như đã đổi ý sau khi hai người gặp nhau tại Nhà Trắng vào ngày 21 tháng 11, nói rằng ông sẽ “tuyệt đối” sống ở thành phố New York với Mamdani làm Thị trưởng và rằng ông muốn “giúp ông ấy làm một công việc tuyệt vời.”
Trump nói quan điểm của ông Mamdani có thể “gây ngạc nhiên cho một số người bảo thủ” và họ “đồng ý nhiều hơn” so với những gì ông nghĩ: “Anh ấy không muốn thấy tội ác. Anh ấy muốn thấy nhà ở được xây cất. Anh ấy muốn thấy tiền thuê nhà giảm xuống, tất cả những điều mà tôi đồng ý.”
Mamdani, người trước đây đã chỉ trích Trump trong bài phát biểu nhậm chức, cho biết ông đánh giá cao cuộc gặp gỡ của họ và ông mong muốn được làm việc với Trump trong “mục đích chung” của họ là phục vụ người dân New York.
Người Mỹ gốc Á cảm thấy thế nào về Mamdani?
Mamdani nhận được sự ủng hộ đáng kể từ dân cư ở thành phố New York Mỹ gốc Á thuộc cả hai đảng, bao gồm nhiều cử tri bỏ phiếu lần đầu và những người trước đây đã bỏ phiếu cho Trump. Cử tri gốc Á ở New York chứng minh sự ủng hộ mạnh mẽ nhất cho Mamdani trong số bất kỳ nhóm chủng tộc nào, một cuộc thăm dò của NBC cho thấy.
Gần một nửa số cử tri được khảo sát trong Cuộc thăm dò ý kiến người Mỹ gốc Á đã bỏ phiếu cho Mamdani, cho rằng nền kinh tế và việc làm là vấn đề hàng đầu ảnh hưởng đến quyết định của họ. Một phần năm (20%) trong số những cử tri đó đã bỏ phiếu cho Trump vào năm 2024.
10% những người được khảo sát cho biết họ bỏ phiếu lần đầu. Trong các cử tri 18 đến 29 tuổi, những người ít bỏ phiếu nhất trong cộng đồng, con số bỏ phiếu đã tăng gấp đôi lên 20%.