(English)
Khi chúng ta bước vào Ngày Bầu Cử của Cuộc Tranh Chức Tổng Thống Hoa Kỳ 2024, quý vị hoặc thân nhân quý vị có thể vẫn chưa dứt khoát chuyện bỏ phiếu cho ai. Chúng tôi đã tổng hợp một bảng so sánh phi đảng phái của hai phe tranh cử tổng thống hàng đầu—Phó Tổng Thống Kamala Harris và Cựu Tổng Thống Donald Trump—trên ba lĩnh vực chính: kinh tế, y tế, và nhập cư.
Kinh Tế
Thuế khóa
Phó Tổng Thống Harris từng tuyên bố rằng sẽ không tăng thuế cho giới trung lưu có thu nhập dưới 400 ngàn Mỹ kim một năm, và sẽ cắt giảm thuế cho hơn 100 triệu người Mỹ thuộc giới trung lưu hay giới lao động.
Cựu Tổng Thống Trump từng tuyên bố rằng ông sẽ loại bỏ thuế thu nhập cá nhân, nhưng ông cũng thừa nhận rằng ông chưa có kế hoạch nào để thực hiện điều này. Các chuyên gia kinh tế nói rằng hành động này sẽ làm sụt giảm doanh thu của Hoa Kỳ. Để bù đắp vào khoảng thiếu hụt này, Trump tuyên bố ông sẽ tăng thuế quan, chẳng hạn như áp đặt mức thuế quan từ 60% đến 100% lên hàng hóa Trung Quốc. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế nhận định rằng mức thuế quan gia tăng sẽ làm tăng giá cả hàng tiêu dùng khi mà các công ty ngoại quốc sẽ “đẩy phí tổn của mức thuế cao xuống cho khách hàng.” Các kinh tế gia đã tính toán rằng chính sách này nếu được áp dụng sẽ gây tốn kém thêm khoảng 4.000 Mỹ kim mỗi năm cho một gia đình Mỹ thường dân.
Ủng Hộ Tiểu Thương Mại
Harris từng tuyên bố rằng bà sẽ thành lập 25 triệu doanh nghiệp mới vào cuối nhiệm kỳ đầu — trên 10 triệu hơn so với nhiệm kỳ đầu của Trump — và tăng khoản khấu trừ thuế cho chi phí khởi sự tiểu doanh nghiệp từ 5.000 lên 50.000 Mỹ kim.
Chương trình hành động của Trump không đề cập đến tiểu doanh nghiệp. Tuy nhiên, các kinh tế gia dự trù các doanh nghiệp Mỹ, đặc biệt các nhà sản xuất, nông gia trồng trọt và chăn nuôi, và các nhà nhập khẩu, sẽ bị ảnh hưởng xấu.
Giảm Chi Phí Sinh Hoạt
Harris từng tuyên bố rằng bà và Nội Các của bà sẽ tranh đấu để cắt giảm nợ cho sinh viên, và rằng chính phủ đương nhiệm đã đang thực hiện việc cắt giảm 170 tỷ Mỹ kim tiền nợ sinh viên cho 5 triệu sinh viên. Bà cũng hứa sẽ chặn đứng gia tăng giá cả thực phẩm và ban hành lệnh liên bang ngăn cấm thao túng giá cả.
Chính sách của Trump hoàn toàn không đề cập đến việc giảm nợ sinh viên.
Trump từng tuyên bố rằng ông sẽ giảm nhẹ các quy định và tái lập Chính Sách Bãi Bỏ Quy Định của ông, cho rằng những việc bãi bỏ quy định này sẽ tiết kiệm 11 ngàn Mỹ kim cho mỗi hộ gia đình Mỹ. Cách ban vận động tranh cử của Trump tính toán làm sao để đạt được những con số này không được chú dẫn và không thể tra cứu.
Trong nhiệm kỳ tổng thống của ông, Chính Sách Bãi Bỏ Quy Định của Trump bao gồm việc bãi bỏ 115 chính sách như các quy định Kế Hoạch Năng Lượng Sạch của Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường Hoa Kỳ (EPA) và các quy định khác về ô nhiễm môi trường.
Chẳng hạn, chính phủ Trump trước đây đã lập luận rằng quy định của EPA về giới hạn ô nhiễm thủy ngân độc hại khiến các nhà máy điện chịu tốn kém hơn 9 tỷ Mỹ kim, trong khi chính phủ Obama khẳng định rằng quy định đó thực sự giúp tiết kiệm 6 triệu Mỹ kim chi phí y tế nhờ việc giảm lưu huỳnh dioxide và các chất ô nhiễm khác.
Hậu quả việc thiếu vắng các quy định của EPA về ô nhiễm từng được công nhận đã ảnh hưởng nhiều hơn đến các gia đình thuộc các sắc tộc thiểu số và có thu nhập thấp, đưa đến gia tăng chi phí y tế. Ngoài ra, các khoa học gia về môi trường nói rằng chúng ta chỉ có ít hơn 20 năm để đảo ngược tác hại của nạn biến đổi khí hậu, một vấn nạn cũng gây ảnh hưởng không cân đối đến các gia đình với lợi tức thấp và các sắc tộc thiểu số.
Nói chung, các chính sách mà trong quá khứ Trump từng cố gắng xóa bỏ trải khắp nhiều lĩnh vực — từ kinh tế, lao động, tài chánh, giao thông, gây ảnh hưởng đến trẻ em, thanh thiếu niên và gia đình.
Công Việc Làm
Harris đã tuyên bố rằng bà sẽ tăng mức lương liên bang tối thiểu và chấm dứt việc trả lương dưới mức tối thiểu cho giới làm công có nhận tiền boa, thiết lập chế độ nghỉ phép y tế và nghỉ phép để chăm sóc gia đình có ăn lương, và sẽ ký ban hành các đạo luật ủng hộ công đoàn — như đạo luật PRO Act — để hỗ trợ các công nhân thành lập công đoàn. Trong nhiệm kỳ phó tổng thống của bà, hơn 700 ngàn công việc được tạo ra trong ngành sản xuất.
Bà đối chiếu thành tích này với việc Trump làm mất đi 178 ngàn công việc trong ngành sản xuất lúc cuối nhiệm kỳ.
Ngoài ra, Harris đã giám sát các chương trình đầu tư, chẳng hạn sự gia tăng gấp đôi số công trình xây cất các cơ sở sản xuất tại các cộng đồng mà trên 80% trong số đó đã từng chứng kiến ngành sản xuất sụt giảm trong hai thập niên qua.
Số công việc làm mới đã tăng nhanh gấp bốn lần dưới thời kỳ bà làm phó tổng thống so với nhiệm kỳ của Trump tại 1.000 quận hạt “bị bỏ rơi” — những cộng đồng được “xác định bởi sự tụt hậu dân số và thu nhập từ năm 2000 đến 2016.”
Trump từng tuyên bố ông sẽ chấm dứt lạm phát và làm cho chi phí đời sống ở Mỹ dễ chịu hơn, kể cả việc cắt giảm thuế đáng kể cho nhân công. Ông không đề cấp đến chi tiết.
Cả Harris và Trump đồng ý sẽ xóa bỏ thuế trên tiền boa của nhân viên, và cùng nhấn mạnh sự quan trọng của việc sản xuất nội địa.
Harris đề xuất tài trợ “một mạng lưới ‘lò ấp doanh nghiệp’ hiện hữu và mới lập từ tư nhân và chính phủ địa phương, tiểu bang, và liên bang cũng như các trung tâm phát khởi tiểu doanh nghiệp” để giúp các tiểu doanh nghiệp và các nhà cung cấp địa phương nhận được hỗ trợ kỹ thuật, vốn, và khách hàng nhằm tăng trưởng ngành sản xuất của Hoa Kỳ.
Trump từng nhấn mạnh sản xuất nội địa với lạm phát thấp để nước Mỹ thống lĩnh ngành sản xuất năng lượng trên thế giới, và không còn lệ thuộc vào “từ tâm của Ngoại Bang” và quay về với “cội nguồn” của Đảng Cộng Hòa như là “một Đảng của Kỹ Nghệ, Sản Xuất, Hạ Tầng, và Công Nhân”.
Theo tổ chức Moody’s Analytics, chính sách của Trump sẽ gây khủng hoảng kinh tế vào giữa năm 2025, làm mất đi 3,2 triệu công việc làm, tăng lạm phát thêm hơn 1 phần trăm, và giảm thu nhập gia đình trung lưu khoảng 2.000 Mỹ kim mỗi năm. Mô hình phân tích của Trường Kinh tế Wharton thuộc Đại học Penn cũng cho thấy các đề xuất thuế khóa và chi tiêu sẽ tăng thâm thủng chính phủ thêm 5,8 ngàn tỷ trong vòng 10 năm tới.
Nhà Cửa Với Giá Cả Phải Chăng
Cả Harris và Trump cùng đồng ý việc trợ giúp những người mua nhà lần đầu.
Harris tuyên bố rằng bà sẽ xây cất mới thêm 3 triệu căn nhà ở với giá phải chăng và nhà cho thuê dành cho giới lao động và những người mua nhà lần đầu, đồng thời giúp họ 25 ngàn tiền đặt cọc và 10 ngàn tiền tín dụng thuế. Bà cũng sẽ hạ giá thuê nhà bằng cách cấm giới tài phiệt đầu cơ địa ốc.
Trump từng tuyên bố rằng ông sẽ giảm lãi suất mua nhà bằng cách cắt giảm lạm suất, giải tỏa một phần đất đai của liên bang cho việc xây cất nhà mới, khuyến khích mua nhà bằng các chinh sách khích lệ thuế khoá và hỗ trợ người mua nhà lần đầu, và cắt giảm các quy định không cần thiết vốn làm tăng chi phí nhà cửa.
Hỗ Trợ Tài Chính cho Gia Đình
Harris và Trump cùng đồng ý về việc mở rộng các khoản tín dụng thuế cho người có con nhỏ.
Harris tuyên bố rằng bà sẽ khôi phục tín dụng thuế trẻ em đến 3.600 Mỹ kim. Trong quá khứ, Harris giúp bỏ lá phiếu quyết định để thông qua khoản tín dụng thuế này, giúp thông qua một khoản cắt giảm thuế lớn nhất cho giới trung lưu. Theo các nhà kinh tế và thống kê dân số của U.S. Census, tín dụng thuế trẻ em cũng giảm tỷ lệ trẻ em nghèo xuống mức kỷ lục thấp, và cắt giảm tỷ lệ nghèo ở trẻ em Da Đen hơn 50%, trẻ em gốc Mỹ Latinh chừng 43%, và cắt giảm đáng kể tỷ lệ trẻ em nghèo gốc Á, gốc Mỹ bản địa, gốc Hawaii bản địa, gốc Đảo Thái Bình Dương, và cả trẻ em da trắng. Theo Trung Tâm Ưu Tiên Chính Sách và Ngân Sách, khoảng 19 triệu trẻ em trong các gia đình với lợi tức thấp hiện đang nhận được ít hơn mức tín dụng tối đa.
Theo Trung Tâm Ưu Tiên Chính Sách và Ngân Sách, 16 triệu trẻ em sẽ hưởng lợi từ đề xuất của Harris và 400 ngàn trẻ em sẽ thoát được tình trạng nghèo trong năm đầu tiên thực hiện đề xuất. Đề xuất của Harris cũng sẽ giảm hạ một số dân khoảng 2,6 triệu trẻ em (gồm 71 ngàn trẻ em gốc Á châu, 959 ngàn trẻ em gốc Mỹ Latinh, 654 ngàn trẻ em Da Đen, 79 ngàn trẻ em gốc bản địa, và 755 ngàn trẻ em Da Trắng) đang sống trong các gia đình với lợi tức dưới mức nghèo khổ. Thực ra, tín dụng thuế trẻ em trước đây đã từng giảm hạ tình trạng bất an thực phẩm — tình trạng thiếu thực phẩm có chất lượng — đến 20 phần trăm trong các gia đình có con nhỏ.
Trump cũng lên tiếng ủng hộ Tín Dụng Thuế Trẻ Em trong chương trình của ông. Tuy nhiên, ông không đưa ra một kế hoạch cụ thể nào.
Harris có kế hoạch mở rộng tín dụng thuế thu nhập đến khoảng 1.500 Mỹ kim cho người đi làm không có con nhỏ. Bà cũng có kế hoạch đưa ra một loại tín dụng thuế trẻ em mới lên đến 6.000 Mỹ kim cho gia đình có trẻ sơ sinh.
Chăm Sóc Sức Khỏe
Hủy Thai
Harris đã tuyên bố rằng bà sẽ ký thành luật các bảo đảm của án lệ Roe v. Wade. Cuộc tranh cử của bà được chính thức ủng hộ bởi nhiều nhóm ủng hộ quyền lựa chọn, gồm cả nhóm Emily’s List và nhóm Quyền Tự Do Sinh Sản cho Tất Cả.
Trump từng tuyên bố rằng ban vận động tranh cử của ông chống lại việc phá thai trễ, và hỗ trợ các bà mẹ và các chính sách liên quan việc cải thiện chăm sóc thai phụ, kế hoạch hóa, và phương pháp thụ tinh ống nghiệm IVF. Ba Thẩm Phán tòa Tối Cao Pháp Viện do ông bổ nhiệm trong nhiệm kỳ đầu đã giúp lật ngược án lệ Roe v. Wade.
Harris đã cảnh báo cử tri rằng Trump sẽ ký luật cấm phá thai trên toàn quốc nếu ông ta trở thành tổng thống, một nhận định mà Trump chưa bao giờ công khai phản bác.
Giá Dược Phẩm và Chăm Sóc Y Tế Giá Cả Phải Chăng
Harris và Trump đồng ý về việc kiểm soát giá cả dược phẩm theo toa và chăm sóc y tế.
Harris từng tuyên bố rằng bà sẽ chận giá insulin ở mức tối đa $35 cho mọi người chứ không riêng cho người cao niên, chận chi phí tiền túi cho dược phẩm theo toa ở mức 2.000 Mỹ kim một năm cho mọi người, và mở rộng phụ cấp cho các chương trình Bảo Hiểm Y Tế Giá Cả Phải Chăng (ACA) để tiết kiệm cho dân chúng trung bình 700 Mỹ kim tiền bảo hiểm y tế. Ban vận động của bà tranh cử trên ý tưởng rằng bảo hiểm y tế với giá cả phải chăng là nhân quyền chứ không phải đặc quyền.
Ban vận động của Trump tuyên bố rằng họ sẽ mở rộng quyền truy cập các chọn lựa dược phẩm theo toa và bảo hiểm y tế giá cả phải chăng. Tuy nhiên, chương trình của ông không nêu rõ cách thực hiện điều này.
Harris cũng từng chia sẻ rằng bà vẫn đang tiến hành xóa nợ y tế và sẽ xóa bỏ được 7 tỷ Mỹ kim tiền nợ y tế đến cho 3 triệu người Mỹ khoảng 2026. Bà công bố rằng bà sẽ tiếp tục làm việc với các tiểu bang để xóa nợ y tế và cấm việc đưa nợ y tế vào các tường trình tín dụng.
Chính sách của Trump không đề cập đến nợ y tế.
Súng Đạn
Ban vận động của Harris từng tuyên bố mục tiêu của họ là bảo vệ các cộng đồng cư dân khỏi bạo lực súng đạn. Harris chủ trương thực hiện điều này bằng việc kiểm tra lý lịch toàn diện về súng đạn, cấm vũ khí sát thương, và các chương trình phòng bạo lực súng đạn từng có hiệu quả.
Ban vận động của Trump từng tuyên bố rằng mục tiêu của họ là bảo vệ quyền sở hữu và mang khí giới.
Medicare
Harris và Trump cùng đồng ý trong việc gia tăng nguồn lực cho chương trình Chăm Sóc Người Già tại gia.
Harris từng tuyên bố rằng bà sẽ chống lại cuộc tấn công từ Trump và các đồng minh của ông nhằm tư nhân hóa chương trình An Sinh Xã Hội và cắt giảm quyền lợi Medicare. Bà sẽ tiếp tục khuyến khích các tiểu bang mở rộng các chương trình Medicaid, Medicare và bảo hiểm y tế cho mọi người dân Mỹ. Cụ thể hơn, Harris từng vạch ra chi tiết cách thức bà sẽ mở rộng Medicare qua một chương trình mới chưa từng có trước đây, chương trình Medicare Tại Gia, nhằm chi trả cho việc chăm sóc những công dân lớn tuổi tại nhà, và chi trả cả tốn phí chăm sóc thị lực và thính lực. Cả hai việc mở rộng Medicare sẽ giảm chi phí khá tốn kém tại các trung tâm y khoa và bệnh viện, và hỗ trợ phẩm giá người cao niên.
Trump từng tuyên bố rằng ông sẽ tranh đấu để bảo vệ chương trình An Sinh Xã Hội và Medicare không bị cắt giảm, kể cả việc không tăng tuổi hưu. Tuy nhiên, trong năm qua, Trump đã không nhất quán với những gì được tuyên bố trong chương trình của ông, và ông từng nhắc đến việc cắt giảm An Sinh Xã Hội trong nhiều dịp khác nhau.
Trump từng nói ngược nói xuôi về việc muốn hủy bỏ Đạo Luật Bảo Hiểm Y Tế Giá Phải Chăng (ACA) và thay thế với một chương trình khác, hay sẽ giữ lại và cải tiến ACA. J.D. Vance, ứng cử viên Phó Tổng Thống trong liên danh của Trump, từng ngỏ ý xóa bỏ việc bảo vệ cho những người có bệnh nền. Theo Nhóm Tin Tức Y Tế KFF Health News, việc này sẽ làm tăng chi phí cho những người có bệnh kinh niên và khiến họ không thể mua nổi bảo hiểm y tế. Bất chấp những mâu thuẫn này, Trump tuyên bố rằng ông ta ủng hộ phòng ngừa và chữa trị bệnh kinh niên, chăm sóc dài hạn, và mở rộng chăm sóc căn bản.
Vấn Đề Di Dân
Harris từng tuyên bố rằng bà sẽ mang trở lại thỏa thuận lưỡng đảng về an ninh biên giới mà Trump đã ép các nhà lập pháp Cộng Hòa dẹp bỏ. Thỏa thuận lưỡng đảng đó bao gồm cải cách toàn diện chính sách nhập cư với một lộ trình hợp pháp để trở thành công dân.
Trump từng tuyên bố rằng ông sẽ “khóa chặt biên giới và chấm dứt nạn xâm lấn của di dân” để đảo ngược “Chính Sách Mở Cửa Biên Giới mang tính hủy hoại của Đảng Dân Chủ đã cho phép các băng đảng tội phạm và các Ngoại Kiều Bất Hợp Pháp” vào Hoa Kỳ. Tuy nhiên, chưa từng có những chính sách mở cửa biên giới như trên. Việc tìm kiếm quy chế tỵ nạn là hợp pháp, và dữ liệu đã nhiều lần cho thấy rằng “di dân thường ít gây tội ác hơn so với người sanh ra tại Mỹ.” Hơn nữa, nhiều chính sách của Đảng Dân Chủ, như các chính sách của Tổng Thống Joe Biden, đã kế thừa một số chính sách di dân của Trump.
Trump từng lặp đi lặp lại rằng hoàn tất bức tường biên giới là cách ông bảo đảm an ninh biên giới phía Nam. Ông cũng sẽ thuyên chuyển một phần lớn Lực Lượng Công Lực Liên Bang sang Lực Lượng Công Lực Biên Phòng” để củng cố cơ quan ICE, và “dùng công nghệ tiên tiến để theo dõi và siết chặt an ninh Biên Giới.” Trump cũng từng tuyên bố rằng ông sẽ gia tăng hình phạt với những người nhập cư trái phép và những người ở lại Mỹ quá hạn thị thực nhập cảnh, và sẽ tái lập chính sách “Lưu trú tại Mexico”, chính sách Cấm Du Lịch và các chính sách tương tự khác. Trump quả quyết rằng ông sẽ thực hiện một “chiến dịch trục xuất lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ” và sẽ “khôi phục mọi Chính Sách Biên Giới của chính quyền Trump.”