Diễn Giải: Hantavirus không chắc gây ra đại dịch toàn cầu mới

(English)

Một đợt bùng phát “hantavirus” gây chết người, trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương, đã gây lo ngại trong dư luận rằng vụ này có thể trở thành đại dịch như COVID-19.

Các chuyên gia y tế công cộng nói rằng đại dịch không chắc xảy ra. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) xác định rằng rủi ro nguy cơ cho dân số toàn cầu là “cực kỳ thấp”.

Jay Bhattacharya, một lãnh đạo của CDC và Liên viện Sức khỏe Quốc gia (NIH), nói rằng là “Trường hợp này rất khác với COVID.”

“Cách lây nhiễm hantavirus từng người sang người sẽ khó hơn so với COVID.”

Hantavirus là gì và truyền lây nhiễm bằng cách nào?

Hantavirus là một bệnh hiếm gặp bị lây qua tiếp xúc với nước tiểu, phân và nước miếng của các loài động vật gặm nhấm, như loài chuột. Con người thường mắc bệnh khi lau quét phân chuột trong khu vực bị nhiễm, gây truyền nhiễm qua bụi trong không khí.

Hantavirus ít khi lây lan qua sự  tiếp xúc với các bề mặt bị ô nhiễm hoặc khi bị loài chuột cắn hay cào.

Virus loài Andes, một chủng virus nguồn gốc từ Nam Mỹ là một hantavirus duy nhất được biết đến, có thể bị lây lúc tiếp xúc gần gũi với người bị nhiễm.

Trường hợp lây lan này xảy ra như thế nào? Bao nhiêu người đã bị nhiễm?

Kết quả xét nghiệm đầu cho thấy chủng virus Andes là  loài đã gây nhiễm cho hành khách trên du thuyền MV Hondius, khởi hành từ Argentina vào ngày 1 tháng 4.

Nhà khoa học nghĩ rằng những vụ đầu tiên bắt nguồn từ một cặp người Hà Lan đã đi du lịch trong vài tháng qua Argentina, Chile và Uruguay trước khi lên tàu. Hai người đã qua đời vào ngày 11 và 26 tháng 4.

Trưởng của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nói rằng “không có dấu hiệu” bùng phát hantavirus lớn hơn kể từ lúc sơ tán 150 hành khách còn lại vào ngày 10 tháng 5.

Trưởng của WHO cũng cho biết rằng đây là một cuộc điều tra đang tiếp diễn và tình trạng có thể thay đổi: “Vì giai đoạn ủ bệnh của virus kéo dài một thời gian, chúng ta có thể thấy thêm ca bệnh trong những tuần tới.”

Tính đến ngày 14 tháng 5, 9 ca bệnh đã được xác nhận và 2 ca bệnh được nghi ngờ liên quan với tàu du lịch, bao gồm 3 tử nạn. Không có trường hợp nào được xác nhận tại Mỹ liên quan đến du thuyền trên.

CDC đang tiếp tục theo dõi khả năng bị phơi nhiễm của 41 người tại Mỹ. Một người xét nghiệm dương tính lúc trên tàu nhưng các quan chức nghĩ kết quả này sai. Kết quả lần thứ hai xét nghiệm âm tính lúc trên tàu.

Các triệu chứng là gì? Bệnh này nguy hiểm đến mức nào?

Triệu chứng đầu của hantavirus giống bệnh cúm, bao gồm bị nhức đầu, đau cơ, chóng mặt, sốt và ớn lạnh. Triệu chứng đầu có thể hiện ra lên đến 8 tuần, xong trở thành 2 loại bệnh tật nặng.

Các chủng virus tìm thấy ở Châu Mỹ, gồm virus loài Andes, có thể gây bệnh Hội chứng Phổi do Hantavirus (HPS). Bệnh nhân có thể bị khó thở khi phổi bị đầy nước. 38% số ca dẫn đến tử vong.

Các chủng virus tìm thấy ở Châu Âu và Á có thể gây bệnh Sốt xuất huyết kèm Hội chứng Thận (HFRS). Các bệnh nhân có thể bị xuất huyết nội, thiếu máu nuôi cơ thể và suy thận cấp. 5-15% số ca dẫn đến tử vong.

Làm cách nào để bảo vệ bản thân khỏi hantavirus?

Cách tốt nhất để bảo vệ bản thân là ngăn chặn sự xâm nhập của chuột vào nhà. Hãy bịt lỗ và khe hở cả bên trong lẫn bên ngoài nhà, để đồ ăn trong tủ, bao, hoặc hộp và sử dụng thùng rác có nắp đậy chặt.

Xịt thuốc tẩy lên phân. Đợi 5 phút rồi dùng khăn giấy lau sạch và khử trùng khu vực. Hãy đeo găng tay và trang bị đồ bảo hộ.