(English)
Cách đây một năm, Tổng thống Trump thực hiện chính sách “Ngày Giải Phóng” để tăng thuế quan và hứa sẽ tạo công việc cho ngành công nghiệp Mỹ và hàng triệu tỷ đô la.
Tuy nhiên, gần 90% gánh nặng kinh tế do thuế quan đã đổ lên đầu người tiêu dùng và các công ty Hoa Kỳ. Các hộ gia đình Mỹ đang trên đà phải trả thêm $2.500 tiền thuế quan trong năm nay, hơn 43% so với năm 2025.
Chính sách thuế quan của Trump đã tăng giá hàng nhập khẩu chừng 7% trong năm 2025, và tăng thêm trung bình $1.000 tiền thuế cho mỗi hộ gia đình.
Trung tâm Tiến bộ Hoa Kỳ (The Center for American Progress) dự đoán là Mỹ đã mất đi 89.000 công việc sản xuất. 189.600 lao động phổ thông, và 123.700 công việc trong ngành vận chuyển và lưu trữ hàng. Số lượng công việc bị mất tương đương với việc đóng cửa 2.800 công xưởng trên toàn quốc.
Tòa án Tối cao đã bác bỏ chính sách thuế quan “Ngày Giải Phóng” bất hợp pháp của Trump. Ngay sau phán quyết của Tòa án Tối cao, Trump đã áp đặt một lượt thuế quan mới. Theo ước tính, lượt thuế mới này sẽ tăng thêm $700 thuế cho mỗi hộ gia đình trong năm 2026.
Trump đã áp đặt thuế quan gì trong năm 2025 và tình trạng của chúng hiện nay là gì?
Chính sách “Ngày Giải Phóng” của Trump đã áp đặt tối thiểu 10% thuế quan lên toàn cầu vào ngày 2 tháng 4 năm 2025. Ông đã áp đặt mức thuế cao hơn cho các đối tác thương mại chính của Mỹ: 34% cho Trung Quốc, 26% cho Ấn Độ, 37% cho Bangladesh, 20% cho các nước trong Liên minh Châu Âu, 49% cho Campuchia, và 46% cho Việt Nam.
Nhiều quốc gia đã đáp trả bằng cách tăng thuế quan lên các mặt hàng nhập khẩu từ Mỹ, dẫn đến chiến tranh thương mại và đàm phán hợp đồng lại giữa các quốc gia. Mức thuế quan của năm 2025 là mức thuế cao nhất kể từ năm 1947.
Sau khi Tòa án Tối cao tuyên bố rằng các loại thuế quan này bất hợp pháp, Trump áp đặt 10% thuế quan tạm thời khác lên toàn cầu vào ngày 20 tháng 2 năm 2026. Tòa án Tối cao đã tuyên bố rằng lượt thuế quan mới này cũng bất hợp pháp vào ngày 7 tháng 5.
Tuy vậy, lượt thuế quan mới này vẫn có hiệu lực trong khi Nhà Trắng đang kháng cáo.
Tại sao các công ty lại tăng giá?
Vào ngày 2 tháng 4 năm 2026, Nhà Trắng đã áp đặt thuế quan lên các loại kim loại đồng, sắt, và nhôm khiến chi phí sản xuất tăng toàn diện. Người tiêu dùng phải tốn kém hơn khi công ty tăng giá sản phẩm cho chi phí sản xuất.
Nhiều hàng tạp hoá (thức ăn đóng hộp, nước ngọt) và đồ gia dụng (tủ lạnh, lò nước, máy giặt) dùng các thành phần được cấu tạo từ sắt và nhôm. Thuế quan trên gỗ mềm và gỗ xẻ đã tăng giá đồ gỗ (ghế sofa, tủ, và bàn trang điểm).
Giá quần áo nhập khẩu đã tăng hơn 20% trong năm 2025 vì các cửa hàng Mỹ nhập khẩu đại đa số quần áo từ Trung Quốc, Bangladesh, và Việt Nam.
Thuế quan 25% trên xe hơi và các phụ tùng xe hơi khiến giá xe cộ tăng trung bình 13,5%, hoặc $6.400 cho mỗi chiếc xe mới.
Vào ngày 31 tháng 7 năm 2026, thuế quan đánh trên dược phẩm sẽ bắt đầu có hiệu lực. Giá thuốc sẽ tăng và nạn khan hiếm thuốc sẽ tồi tệ thêm.
Nhà Trắng có hoàn tiền thuế quan bất hợp pháp không?
Tòa án Tối cao không ra kế hoạch hoàn $175 tỷ tiền thuế quan mà các công ty Mỹ đã phải trả.
Vào ngày 20 tháng 4 năm 2026, chính phủ liên bang đã bắt đầu một cổng thông tin điện tử để xử lý các yêu cầu hoàn tiền. Tuy nhiên, quy trình này cần nhiều điều kiện để được thỏa mãn và đưa đến trì hoãn. Mặc dù người tiêu dùng đã phải chịu đa số gánh nặng kinh tế do thuế quan, đơn xin hoàn tiền của cá nhân sẽ không được xem xét.
Theo báo cáo của Viện Cato, việc trì hoãn hoàn thuế quan có thể khiến người dân Mỹ tốn thêm hàng tỷ đồng tiền lãi mà chính phủ nợ các công ty nhập khẩu.